Restauratie orgel

INHOUD VAN DEZE RUBRIEK

RESTAURATIE CLERINXORGEL LIGT OP SCHEMA.

Bezoek aan van Rossum Orgelbouw in Wijk en Aalburg.

Een delegatie van het kerkbestuur en orgelkring bracht op 31 oktober ll. een bezoek aan van Rossum Orgelbouw om zich op de hoogte te stellen van de vorderingen m.b.t. de restauratie van ons monumentale Clerinxorgel.
De kas van het rugwerk ( in de balustrade) was helemaal nagezien. Hierbij zijn een aantal, nog uit de oorlog stammende beschadigingen  vakkundig gerepareerd.
De windlades van zowel hoofdwerk als positief waren helemaal opnieuw verlijmd en van nieuw leer en pakkingen voorzien.
Het  gehele pijpwerk was schoongemaakt, waar nodig gerepareerd en opnieuw geïntoneerd  en lag in rekken klaar om weer teruggeplaatst te worden.
Voor de windvoorziening is een nieuwe balgenstoel met vier balgen vervaardigd, deze wordt opgesteld in de torennis achter de grote orgelkas. De balgen kunnen in de toekomst zowel met de windmachine als getreden, dus mechanisch, aangedreven worden.

Pijpwerk:

In de loop van haar bestaan is, zo blijkt uit onderzoek, meerdere malen de dispositie van ons orgel gewijzigd.  Bij deze restauratie wordt het instrument zo goed mogelijk teruggebracht naar de situatie van 1849.
Door de orgelbouwers en de adviseurs is veel vooronderzoek gedaan naar de oorspronkelijke toestand van het orgel, hiervoor zijn naast literatuuronderzoek ook  acht Clerinxorgels in België bezocht waardoor meer inzicht is verkregen in bouw- en werkwijze van Clerinx.
Het pijpwerk van een aantal registers  wordt helemaal vernieuwd, maar het merendeel van de orgelpijpen en zeker de nog aanwezige originele pijpen uit 1849 komen allemaal terug.

Gerestaureerde orgelkas rugwerk met deels nieuw pijpwerk.

 Begin oktober is de grote orgelkas reeds 80 cm. naar voren geplaatst en zijn tevens enkele bouwkundige voorzieningen getroffen aan het oksaal en de toren.
Al het overige werk heeft tot dusver plaatsgevonden in de werkplaats maar binnenkort zullen merkbaar de eerste werkzaamheden weer in de kerk plaatsvinden te beginnen met het plaatsen van de 4-voudige balgenstoel en overige windvoorzieningen. Daarna volgen de totaal  gerenoveerde windlades, toetsen, pedaal en bediening en ten slotte het pijpwerk.

EINDRESULTAAT:

De bedoeling is dat in april/mei 2020  dit majestueuze instrument weer in zijn oorspronkelijke staat aan de bevolking van Nederweert kan worden teruggegeven. De volgende generaties kunnen dan weer minstens 75 jaar genieten van een uniek multifunctioneel pijporgel dat, naast een liturgische functie,  ook voor allerlei concerten en uitvoeringen zeer breed ingezet kan worden.

FINANCIERING:

De totale restauratiekosten bedragen een kleine € 280.000,00, hiervan is inmiddels met subsidies en acties     € 243.500,00 opgehaald, het tekort bedraagt per 1 december 2019 nog ongeveer  €  36.000,00.                        Het is nog steeds mogelijk een of meerdere van de nu nog 1.311 orgelpijpen te adopteren voor € 15,00 per stuk terwijl voor grotere bedragen specifieke onderdelen zoals hele registers van 56 pijpen, windlades, klavieren etc. met grotere bedragen gesponsord kunnen worden.
Voor het adopteren van een of meer orgelpijpen liggen achter in kerk formulieren en kan men ook op de website ( https://www.kerknederweert.nl/restauratie-orgel/ ) een formulier invullen en verzenden. De adoptie bijdrage kan worden gestort op rekeningnummer NL80 RABO 0135507227 t.n.v.  Sint-Lambertus parochie Nederweert o.v.v.“Orgel”. Op de hiervoor vermelde website kunt u verder ook alles lezen over het monumentale Clerinxorgel en de noodzaak van de restauratie.
De giften  voor het orgel vallen onder de ANBI-regeling en zijn fiscaal aftrekbaar.

BENEFIET CONCERTEN

De Nederweerter zangkoren  Bel Canto en Zanggroep “Zus en Zo” hebben op zondagmiddag 8 december 2019 een gezamenlijk concert gegeven waarvan de opbrengst  €. 844,,94 ten goede is gebracht voor de restauratie van het Clerinxorgel.

Harmonie Sint Joseph uit Nederweert zal in het voorjaar2020 in de Sint-Lambertuskerk eveneens een concert verzorgen met hetzelfde doel.

Bezoek aan bedrijf waar het orgel wordt gerestaureerd

Op 31 oktober 2019 heeft een delegatie van Parochiebestuur-Orgelkring en Heemkunde een bezoek aan de werkplaats van van Rossum in Wijk en Aalburg gebracht. Hier heeft men de, tot dan toe verrichte, werkzaamheden met veel bewondering kunnen bekijken.  

Hieronder een serie foto’s die door Henk Sieben en Boy Hendrix tijdens het bezoek aan van Rossum orgelbouwer in de werkplaats zijn gemaakt van diverse vernieuwde onderdelen van het orgel.

KERKEWERK” OP HOOG NIVEAU AAN HET CLERINXORGEL.

Op 1 oktober  is van Rossum Orgelbouw geassisteerd door Bouwbedrijf van Heur gestart met de verplaatsing van de grote, 8,40 mtr. hoge kas van het hoofdwerk. De loodzware kas is in totaal 80 cm. naar voren geplaatst.
Hij staat nu weer op dezelfde plaats waar hij oorspronkelijk door Clerinx in 1849 is eergezet.
De werkzaamheden vinden vaak letterlijk plaats op grote hoogte, het gewelf bevindt zich op 15.00 meter en het beeld van Koning David geflankeerd door twee puti’s met trompet staat op 14.50 mtr. boven de kerkvloer.
Het werk werd met grote precisie tot op de millimeter uitgevoerd omdat e.e.a. zeer nauw komt bij de latere montage van de tractuur, windlades en pijpwerk.
Van de gelegenheid werd gebruik gemaakt om meteen een nieuwe grenen vloer te leggen boven op de bestaande vloer, dit is in goed overleg uitgevoerd met aannemersbedrijf van Heur.
De windlades van zowel hoofdwerk als rugwerk, die in mei werden gedemonteerd, zijn inmiddels helemaal schoongemaakt, opnieuw verlijmd en van nieuwe leren pakkingen voorzien en liggen voor montage klaar in de werkplaats.
Het hele pijpwerk is nagezien en het al gerestaureerde rugwerk staat speelklaar opgesteld in de werkplaats.
Komende weken wordt de nu verplaatste hoofkas nog verder bijgewerkt, op onderdelen gerepareerd, bijgekleurd en in de was gezet. Vanwege deze schoonmaakbeurt zal hij waarschijnlijk iets lichter van kleur worden.
Goed zichtbaar is nu de grote nis-opening in de toren, hierin worden straks vier windbalgen geplaatst, die evenals vroeger óók met trappers getreden kunnen worden.
Bij normaal bedrijf zal de windvoorziening komen van de bestaande elektrische windmachine die in de nieuwe situatie zal worden opgesteld op de zolder van de torenkamer. Volgens insiders geeft het gebruik van z.g. “getreden wind” een rustiger en stabieler geluid omdat een windmachine wervelingen veroorzaakt in de windvoorziening naar de pijpen. Hierdoor wordt de klankkleur beïnvloed.
In de nis, waar nu de 4 balgen komen, zijn in 1955 tijdens de grote naoorlogse renovatie de pijpen van de pedaalregisters opgesteld, dit heeft er altijd al voor gezorgd dat het geluid hiervan niet optimaal was. Tot overmaat van ramp werd de hoofdkas toen ook nog eens 80 cm. achteruit geplaatst wat nog eens remmend werkte op het uittredende geluid van de pedaalpijpen en tevens voor schimmelvorming zorgde  aan de achterzijde vanwege de slechte ventilatie.
Het pijpwerk van de pedaalregisters komt nu weer helemaal vrij achter de grote orgelkas te liggen. 

In mei 2020 gereed

In mei 2020 zal het orgel definitief worden opgeleverd en een aantal gerenommeerde organisten zullen het dan  weer in volle glorie klinken.

Kosten en graag uw bijdrage

De totale restauratiekosten bedragen een kleine € 280.000,00, hiervan is inmiddels met subsidies en acties € 243.000,00 opgehaald, het tekort bedraagt per 1 december 2019 nog ruim  € 35.000,00.                              

Het is nog steeds mogelijk een of meerdere van de orgelpijpen te adopteren voor € 15,00 per stuk terwijl voor grotere bedragen specifieke onderdelen zoals hele registers van 56 pijpen, windlades, klavieren etc. met grotere bedragen gesponsord kunnen worden.
Het aantal orgelpijpen dat nog te adopteren zijn bedraagt momenteel  1.311 orgelpijpen. 
De giften  voor het orgel vallen onder de ANBI-regeling en zijn fiscaal aftrekbaar.

Voor het adopteren van een of meer orgelpijpen hier een formulier aan. Klik daarop….> 

 Ook kunt u  een formulier invullen dat u achter in de kerk kunt ophalen of tijdens spreekuur in het parochiecentrum. De adoptie bijdrage kan worden gestort op rekeningnummer NL80 RABO 0135507227 t.n.v.  Sint-Lambertus parochie Nederweert o.v.v.  “Orgel”. 

Hier treft u enkele foto’s aan van het verplaatsen orgelkast.        

Foto’s Henk Sieben

MET UW BIJDRAGE ZAL HET MONUMENTAAL CLERINXORGEL MET HAAR PRACHTIGE KLANKEN IN LENGTE VAN JAREN BEHOUDEN BLIJVEN

Het actiecomité voor restauratie van het historisch Clerinx-orgel op donderdag 8 november 2018 tijdens een Benefietconcert officieel met haar inzamelingsactie gestart . Onder aan deze pagina treft u enkele foto’s aan van het concert en de ondertekening van het restauratie contract.
Wij rekenen er op dat met hulp van de Nederweerter bevolking het tekort het komende kalenderjaar bij elkaar gebracht kan worden, zodat ons Clerinx-orgel de volgende 75 jaar weer in volle glorie zal klinken.

Actie “adopteer een orgelpijp”
Om het mogelijk te maken dat iedereen een bijdrage kan leveren aan dit project heeft het comité bedacht dat het adopteren van één of meerdere van de in totaal 1663 orgelpijpen misschien een goed idee was.  Deze  orgelpijpen zijn op dit moment fysiek aanwezig in het orgel maar ze moeten allemaal een “grote beurt” krijgen en dit zou door een gift van € 15,00 per orgelpijp al een groot deel van onze geldzorgen kunnen verlichten.  Voor grotere giften is het natuurlijk ook mogelijk om een hele of gedeeltelijke pijpenrij ( register) te sponsoren, gemiddeld heeft elk register 56 orgelpijpen.  Daarnaast is het altijd ook nog mogelijk om noodzakelijk nieuw pijpwerk, klavieren of  de renovatie van windlade(s) te adopteren, desgewenst met naamsvermelding in of nabij het instrument.
Zij willen met deze actie het tekort van ongeveer 50.000 euro bijelkaar zien te krijgen. 
Uw bijdrage kunt u storten op  rekeningnummer NL80 RABO 0135507227 ten name van R.K. Kerk  St. Lambertus  (Sint  Lambertus parochie Nederweert) onder vermelding van  “Orgel”. 

Zodra wij uw bijdrage hebben ontvangen, ontvangt u van ons een adoptie-certificaat. 
U kunt dit eenvoudig en snel regelen door onderstaand formulier in te vullen en te verzenden en tot slot uw bijdrage te voldoen bij uw bank. 

Maakt u van bovenstaande mogelijkheid geen gebruik dan kunt u hier een formulier downloaden voor het adopteren van een of meer orgelpijpen.
Giften voor de restauratie zijn voor de belasting aftrekbaar (ANBI regeling).
Giften van  enige omvang zullen wij desgevraagd (met logo van bedrijf) publiceren op deze site en is het op verzoek ook mogelijk op een andere manier te publiceren.

Lees meer over deze actie door hier te klikken………………….

Overzicht van de kosten kunt u hieronder lezen.

2018-10-11 kostenoverzicht orgel web

Het actiecomité dat gelden voor de restauratie gaat inzamelen is als volgt samengesteld:

Schuffelers R. (pastoor) Parochiecommissie
Scheijven Huibert             Parochiecommissie
Heemstra Evert                 Orgelkring Nederweert
Hendrix Boy                         Orgelkring Nederweert
Sieben Henk                        Orgelkring Nederweert
Tindemans Jan                   Heemkunde Nederweert

Hier kunt u regelmatig zien wat de financiële stand is van de actie.

2019-12-01 actuele grafiek v11 actie

Het actiecomité dankt u voor uw bijdrage

IN HET KORT…

Het monumentaal historisch orgel is in 1849 gemaakt door orgelbouwer A. Clerinx (B) en in 1851 in gebruik genomen.
In 1915 is er een nieuwe blaasbalg geplaatst.
Nadat de kerk in 1920 van elektriciteit was voorzien is op enig moment een windmotor geplaatst.
In 1942 is door het groeiend aantal koorleden de verplaatsing van het orgel naar achteren besproken om zodoende meer ruimte op het oksaal te krijgen. 

In 1944 raakte het orgel tengevolge van oorlogshandelingen zwaar beschadigd. Uiteindelijk is het in de jaren 1954/56 gerestaureerd.  
De kas van het Groot Orgel werd naar achteren verplaatst, waar in 1942 over is gesproken. Er is toen ook een geheel nieuwe windvoorziening aangelegd bestaande uit vier regulateurs en een nieuwe windmotor. 
Door minder ruimte achter het orgel is er onvoldoende ventilatie ontstaan, hetgeen schadelijk is voor het orgel.  Daardoor zijn er vochtproblemen ontstaan.

In 1985 is het Hoofdwerk  schoongemaakt waarbij het pijpwerk werd gerepareerd en de intonatie gecorrigeerd.
In 1993 classificeerde de provincie Limburg kerk en orgel als Provinciaal monument.
In 1998 volgde een schoonmaak van Rugpositief en Pedaal waarbij tevens de regulateurs opnieuw werden beleerd en de pulpeten vernieuwd. 
In 2005 zijn  herstelwerkzaamheden verricht aan de laden en de houten pijpen van het Pedaal. Toen al was duidelijk dat op termijn ingrijpendere werkzaamheden noodzakelijk zouden zijn.
In 2013 heeft er een grondig onderzoek plaats gehad naar de toestand van het orgel.
In  2015 zijn er stappen gezet om het orgel een grote restauratie beurt te geven. Dit wordt ondernomen om dit historisch orgel voor de toekomst te behouden. Nu in 2018 is het zover dat op ongeveer 50.000 euro na het orgel gerestaureerd kan worden.

Het actiecomité rekent op de medewerking van de parochianen en van mensen buiten de parochie om een steentje (orgelpijpje) bij te dragen voor het behoud van dit monumentaal orgel. 
Het orgel van Nederweert is het grootste Clerinx-orgel in Nederland en bovendien het enige dat in Nederland op zijn oorspronkelijke standplaats bewaard bleef. De andere ‘Nederlandse’ Clerinx-orgels zijn te vinden in Nijmegen (Stevenskerk, 1848) en Nieuw Helvoet (Hervormde Kerk, ca 1850).  Beide instrumenten zijn echter veel kleiner van omvang.

Meer over dit orgel kunt u lezen in de pagina die u in deze rubriek aantreft.

170 jarige gaat voor revisie ‘onder het mes’

Met het benefietconcert is op donderdagavond 8 november 2018 is restauratie traject van start gegaan alsook actie “”Voor behoud van het clerinx-orgel
 Lees verder meer ………………………….

Over de conditie van het orgel in 2013 kunt u lezen door hier te klikken……..

Een artikel weekblad van Nederweert juli 2016…..

Artikel in dagblad De Limburger 19-10-2018. “Hoe meer centen, des te mooier de klank lees verder….  

Monument nr. 30315

Wenst u na het lezen van het vorenstaande nog meer weten van het monumentaal clerinxorgel lees dan hier verder…………………….

 

Grote  ravage in de Sint-Lambertuskerk van Nederweert!?

Op 6 mei 2019 is de renovatie / restauratie van het orgel gestart. Er is bij de start nog 40.000 euro tekort. Het is dus nog niet zeker dat de totale renovatie kan worden uitgevoerd.  Dit is afhankelijk van uw bijdrage…………………………… 

Ter geruststelling…… er zijn geen vandalen bezig geweest maar de renovatie van ons monumentale Clerinxorgel is afgelopen week van start gegaan. Daarvoor is een totale  demontage van het enorme instrument nodig.

Orgelbouwer Hans van Rossum met zijn team hadden een week uitgetrokken om het kostbare instrument te ontmantelen en naar hun werkplaats in Wijk en Aalburg af te voeren.

Nadat de totaal 1663 orgelpijpen voorzichtig waren verwijderd en de kas van het kleine orgel in de balustrade met bijbehorende windlade was weggehaald bleek dat demontage van de grote orgelkas nog niet zo eenvoudig is.

Mogelijk moet restauratie van deze z.g. hoofdkas ter plaatse worden uitgevoerd, dit om authentieke onderdelen van deze historische kas niet onherstelbaar te beschadigen.

Al met al zal het voor kerkbezoekers een vreemde gewaarwording zijn het instrument in deze ontluisterende en half gedemonteerd staat te zien staan, terwijl het toch altijd een trotse blikvanger was die onlosmakelijk bij het prachtige kerkinterieur hoorde.

Volgens planning wordt het orgel weer in volle luister teruggeplaatst rond mei 2020 waarna het er voor een volgende generaties weer minstens 75 jaar tegen kan.

Financiering:

De restauratie wordt goeddeels bekostigd uit bijdragen van de gemeente Nederweert, Provincie Limburg, Kerkbestuur Sint. Lambertus, bisdom Roermond en giften door enige vermogensfondsen.

De totale restauratiekosten bedragen ongeveer € 280.000,00 waarvan nog ongeveer € 50.000,00 bijeengebracht moet worden door acties en giften uit onze gemeenschap en bedrijfsleven.

Het actiecomité “Restauratie Clerinxorgel” heeft er alle vertrouwen in dat dit bedrag er bij oplevering  is.          De eerste € 10.000,00 zijn al binnen!

Het is nog steeds mogelijk een of meerdere van de orgelpijpen te adopteren voor € 15,00 per stuk terwijl voor grotere bedragen specifieke onderdelen zoals hele registers van 56 pijpen, windlades, klavieren etc. gesponsord kunnen worden.

Voor het adopteren van een of meer orgelpijpen liggen achter in kerk formulieren en kan men ook op de website ( https://www.kerknederweert.nl/restauratie-orgel/ ) een formulier invullen en verzenden. De adoptie bijdrage kan worden gestort op rekeningnummer NL80 RABO 0135507227 t.n.v.  Sint  Lambertus parochie Nederweert ov.v.  “Orgel”. Op de hiervoor vermelde wedsite kunt u verder alles lezen over het monumentale Clerinxorgel en de noodzaak van de restauratie.

Concerten 2019:

Het zal duidelijk zijn dat we, wegens het ontbreken van ons orgel,  dit jaar geen echte orgelconcerten kunnen organiseren. Om ons publiek toch een goed vervangend concert aan te bieden heeft de Orgelkring Nederweert besloten voor haar publiek, als vervanging, op 5 juli toch een concert te organiseren met het professionele Accordeon-quintet Virtuosa, dat bekende gearrangeerde orgelwerken zal uitvoeren.

Daarnaast is het de bedoeling om in het najaar met een aantal Nederweerter koren nog een tweede concert uit te voeren. Van beide concerten is de opbrengst als benefiet bedoeld in de restauratiekosten zoals boven vermeld.

Hieronder een aantal foto’s van start renovatie op 6 mei 2019 (foto’s Henk Sieben)

2019-05-11 de limburger